TBMM Susurluk Araştırma Komisyonu Raporu/Komisyonun kuruluşu
KOMİSYONUN KURULUŞU:
Türkiye Büyük Millet Meclisinin 20. dönem yasama yılı, 16. birleşimi, 12.11.1996 Salı günü yapılan genel kurul toplantısında 472 sayılı kararı ile “Yasadışı Örgütlerin Devletle Olan Bağlantıları İle Susurluk’ta Meydana Gelen Kaza Olayının ve Arkasındaki İlişkilerin Aydınlığa Kavuşturulması Amacıyla Meclis Araştırılması" yapılmasına, komisyonun 9 üyeden kurulmasına, komisyon süresinin Başkan, Başkanvekili, Sözcü ve Kâtip üye seçiminden itibaren üç ay olmasına ve gerektiğinde Ankara dışında da çalışabilmesine karar vermiş, bu karar 15.11.1996 tarih ve 22818 Sayılı Resmî Gazete'de yayımlanmıştır. (Ek:7)
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığının 14.11.1996 tarih ve 10/89, 10/110, 10/124, 10/125, 10/126 sayılı yazıları ile Türkiye Büyük Millet Meclisi grubunda bulunan beş partiden komisyona verecekleri üyelerin sayısı kadar aday ismi bildirilmesi istenilmiş, bu talep üzerine Refah Partisinden Nevşehir Milletvekili Mehmet ELKATMIŞ, Karabük Milletvekili Hayrettin DİLEKCAN, Gaziantep Milletvekili Mehmet Bedri İNCETAHTACI, Doğruyol Partisinden Tekirdağ Milletvekili Nihan İLGÜN ve Van Milletvekili Mahmut YILBAŞ, Anavatan Partisinden Sinop Milletvekili Yaşar TOPÇU ve İzmir Milletvekili Metin ÖNEY, Demokratik Sol Partiden Aydın Milletvekili Sema PİŞKİNSÜT, Cumhuriyet Halk Partisinden İçel Milletvekili D.Fikri SAĞLAR aday olarak gösterilmişlerdir. (Ek:8-12)
Genel Kurulun 26.11.1996 tarihli 22. birleşiminde alınan 475 sayılı karar ile de komisyon üyeliklerine aday gösterilenler, üye olarak seçilmişlerdir. Bu seçime ilişkin karar 30.11.1996 tarih ve 22833 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. (Ek:13-14)
26.11.1996 tarihli Komisyon üyelerinin kendi aralarında yaptıkları toplantı sonucunda Nevşehir Milletvekili Mehmet ELKATMIŞ Başkanlığa, Van Milletvekili Mahmut YILBAŞ Başkanvekilliğine, Gaziantep Milletvekili Mehmet Bedri İNCETAHTACI Sözcülüğe, İzmir Milletvekili Metin ÖNEY de Kâtip üyeliğe seçilmişler, seçim sonucu 26.11.1996 tarih ve 1 sayılı karar ile Meclis Başkanlığına bildirilmiştir. (Ek:15)
Bunun üzerine komisyonumuz çalışmalarına fiilen başlamıştır. Bu çalışmalar cümlesinden olarak ilk önce önerge sahiplerinin dinlenmesine karar vererek çalışmalarını sürdürmüştür. Komisyonun kurulmasına esas olan önerge sahiplerinden:
-ANAP İstanbul Milletvekili Halit DUMANKAYA’nın Komisyonumuza verdiği 24.12.1996 tarihli ifadesinde özetle; “Anayol Hükûmeti döneminde Söylemez çetesinin üzerine gidildiğini, Söylemez çetesinin üzerine gidilmesi sonucu, bir kamyon olayı ile Susurluk olayının meydana geldiğini, kendilerinin bunu bir araştırma önergesi olarak o günkü bilgileri çerçevesinde Meclis gündemine getirdiklerini”,
-DSP İstanbul Milletvekili M. Cevdet SELVİ’nin Komisyonumuza verdiği 24.12.1996 tarihli ifadesinde özetle; “ Kendisinin medyada yer alan haberlerin ötesinde herhangi bir belgeye sahip olmasının mümkün olmadığını,
İstihbarat Teşkilatımız başta olmak üzere Emniyet Teşkilatında hepimizi üzen, rahatsız eden bir kavga, bir bölünme, birbirlerine girme, bir çıkar çatışmasının açıkça görüldüğünü, bunu MİT’in belgelerinin, her yeni çıkan, hatta kamuoyuna, basına sızdırılan belgelerin ortaya koyduğu,
Güneydoğu’da PKK terörüne karşı mücadelede aflar çıkarılarak, itirafçılar affedilerek olayın çözümü düşünüldüğü gibi, bunun daha dikkatli bir biçimde, bu çirkinliklerin örtülmesi için istemeden elini pisliğe bulaştıran, hakikaten şartlandırılmış, insanı öldürürken devlet adına öldürdüğünü zanneden; ama başkalarına hizmet eden insanların da varlığı düşünülerek, Meclisteki, bu Komisyonun getireceği öneri ve yönlendirmenin çok önemli olduğunu, herkesin itiraf etmesi için; af gerekiyorsa af, ceza indirimi gerekiyorsa, ceza indirimi gibi yolların bu işlerin temizlenmesi bakımından yararlı olacağını sandığını,”
-CHP İçel Milletvekili ve Grup Başkanvekili Prof.Dr. Oya ARASLI’nın 26.12.1996 tarihli ifadesinde özetle; “Abdullah ÇATLI’nın Bahçelievler’deki TİP’li 7 kişinin öldürülmesi olayında sorumlu olduğunu herkesin bildiğini, Abdi İPEKÇİ’nin öldürülmesi olayında, AĞCA’nın kaçırılmasında, Papa suikastında ve hatta Azerbaycan’daki darbe olayında katkısı bulunduğunu, haber ve iddialarının basında yer aldığını, Abdullah ÇATLI’nın Söylemez kardeşlere karşı Sedat BUCAK’ı koruduğunu ve bu nedenle Alaattin ÇAKICI tarafından ölümle tehdit edildiği iddialarının ortaya atıldığını,
Bu tür hukuk dışı birlikteliklerin toplumda bu tür iddiaların, söylentilerin politikacıya güveni sarstığını, daha sonra Türkiye Büyük Millet Meclisine güvensizliğe dönüşebildiğini bildiklerini,
Mafya, politikacı, polis iş birlikteliğinin yeni bir halkası olmasından kuşku duyduklarını ve bunun aydınlatılmasının toplum, politikacılar ve rejimin saygınlığı açısından sayısız yararı olacağını gördüklerini, hem zamanın İçişleri Bakanı hakkında bir gensoru önergesinin konusu hâline getirdiklerini, hem de İçişleri Bakanı'nın istifasıyla böyle bir olayın araştırılmasına son verilmesini önlemek amacıyla Meclis Araştırması önergesi verdiklerini”
belirtmek suretiyle önerge sahipleri olarak verdikleri önergelerin gerekçelerini Komisyona açıklamışlardır. (Ek: 16-18)