128
EK-8. Tabal Krallığı tarihçesi ile Assur-Urartu Krallıkları kral listesi
Tabal Krallığı
M.Ö. 2 binyılın son yarısında Karadeniz kıyısında yaşayan Kaşgalar ve Balkanlardan gelen Muşki göçleri ile aynı tarihlerde başlayan Trak göçleri sonucu Anadolu’daki siyasal ve sosyal ortam alt üst olmuş ve Hitit İmparatorluğu dağılmıştır. Ancak, bütünüyle yok olmayan Hitit prensleri, güney ve güneydoğuya çekilerek, yerel ve küçük krallıklar biçiminde yaşamlarını sürdürmüşlerdir.
Assur kaynaklarına göre Tabal Krallığı olarak anılan bölge; batıda Tyana’dan (Bor), doğuda Melid (Malatya-Melitene) bölgesine kadar uzanmakta, aynı bölge Klasik çağda Kapadokya olarak bilinmektedir. Günümüzde Kayseri, Niğde, Nevşehir ve Aksaray illerini kapsayan krallıklar, Anadolu’daki siyasi otorite boşluğunun neden olduğu bazı olaylar ve gelişmeler sonucunda oluşmuştur. Batıda Frigya ile komşu olan krallığın merkezi, muhtemel Tuvanuva ( Antik Çağda Tyana, Bor ) kentiydi. Tabal Krallığının güneyinde Hilakku (Dağlık Kilikya-Mersin) batısında Que (Ovalık Kilikya, Çukurova) ülkesi bulunuyordu.
Tabal Krallıklarından ilk kez bahsedilen Assur yıllıklarındaki Assur Kralı, III.Şulmanu-aşerid’dir. Kral, Anadolu’ya düzenlediği seferler sırasında en önemli prenslikleri egemenliği altına almış, Tabal , Que ve Milid üzerine yürümüş ve haraca bağlamıştır. III Şulmanu-aşerid, M.Ö. 8. yüzyıla ait yazıtında, 24 Tabal Kralının üzerine hücum ederek onlardan değerli ganimetler aldığını belirtir. Ancak bölgenin başkenti ya da nüfuzlu isimleri hakkında herhangi bir kayıt yoktur. Öte yandan III.Şulmanu-aşerid’e ait “siyah Obelisk” olarak bilinen yazıtta, Assur kaynaklarında ilk kez Tabal Krallığın’dan bahsettiği için, bölgenin bir “konfederasyon” yönetim biçimine sahip olduğu anlaşılır. Tabal Krallığı bu dönemde Assur Krallığına vergi veren vasal bir krallık konumundadır.
