125
EK-5. (Devam) Aristo, Platon ve Hippodamos'un İdeal Devlet düşünceleri
kentdeki kamusal ve özel yapılara ilişkin olarak düzenli bir planlamanın
sağlanması gereklidir. Yerine getirmesi gerekli işlevi en iyi yapan kentin en
büyük kent olduğunu düşünen Aristo ideal kenti, kendi kendine yeterk, liliğin
gereklerini karşılayacak kadar geniş, ama kolaylıkla denetlenemeyecek kadar
geniş olmayan bir yerleşim olarak görmektedir. Kentlerin mümkün ise hem
deniz, hem kara ulaşımı bakımından elverişli olması da önemlidir. Bunların
yanısıra, bir kentin ve elbetteki devletin varlığı için;
1. yiyecekler
2. el sanatları ve kullandıkları gereçler
3. silahlar
4. servet
5. din
6. bir karar alma yöntemini gerekli bulur(kitap 7, bölüm 8).
Ayrıca, kentin konumuna ilişkin olarak da görüşleri bulunmaktadır. Yamaçta kurulması gerektiğine inandığı kentin, doğuya bakan ve güneydoğusundan rüzgar alan bir konumda olmasının, toplumsal ve askeri etkinlikler için uygun koşulları sağlamasının, savunmaya elverişli olmasının, su kaynaklarının bol olmasının önemini vurgular. Savunma konusunda da, yüksek merkezi bir kalenin oligarşi ve monarşiye, düz bir ovanın demokrasiye, ayrı ayrı tahkim edilmiş alanlardan oluşan bir yerleşimin de aristokrasiye uygun olduğunu belirtir. Bu noktada Hippodamos'un planlama yönteminin düzenlilik üstünlüğü ve çekici görünüşüne karşın evlerin eski düzendeki yöntemle yapılmasının savunma açısından daha elverişli olduğunu düşünmektedir. Ve tüm şehri geometrik düzende kurmak yerine düzenin belirli bölgelerde uygulanmasının hem savunma hem estetik gereklerini karşılayacağını belirtmektedir (kitap 7, bölüm 9).
[Aristotoles, 1993] ve Platon, "Devlet', 8.baskı, çeviren Sebahattin Eyüboğlu, M.Ali Cimcöz, Remzi Kitabevi, İstanbul, 49(1995)'den alınmıştır.
