122
EK-5. Aristo, Platon ve Hippodamos’un İdeal Devlet düşünceleri
Plato’nun devlet ideası
Platon; herkesin özgür olduğu, devletin, devlet işlerinin eşit şartlarda paylaşıldığı, çok defa iş başına geleceklerin kura ile belirlendiği bu düzende; bir düzenin olmadığını, ideal devletin temellerini oluşturan erdem ve ahlaki değerlerin önemsenmediğini belirtip, bu demokrasinin, birçok düzeni kapsayan karmakarışık sistemini eleştirir ve ideal siteyi tartışır:
Politik erdemin herkesde olduğunu savunan uzlaşımsal demokrasiye karşı; Erdemi bilgiye, herkesce kavranamayacak bilgiye bağlayarak mutlak bilgi mutlak iktidarı filozofa vermektedir. Kürşat Bumin (1990 ) bu durumu “Atina demokrasisindeki aritmetik eşitliğin –yurttaşlara farklılıkları ne olursa olsun eşit adalet dağıtan- yerini, eşit olmayana eşit davranmamayı öğütleyen geometrik eşitlik alır.” şeklinde saptamaktadır. Atina demokrasisindeki gibi herkes her görevi yapmamalı, görevi devlet kendisi için iyi olanı bilen filozofa teslim etmelidir. Platon; Yönetimin halka bırakılmayacağına, hem felsefede hem savaşta en üstün gelen yurttaşların devletin başına geçmelerinin gerekliliğine inanıyor. Mümkün gördüğü ideal siteyi ise şöyle tanımlıyor:
- 5040 Yurttaş
- Kent ülkenin ortasında
- Kentin ortasında yuvarlak meydan&bunu çevreleyen tapınaklar
- Her yurttaşın bir kentte bir kırda evi olmalı
- Kent, ülke merkezde birleşmek üzere 12 bölgeye ayrılmalı
- Evler yanyana dizilerek (dairesel) kentin duvarlarını oluşturuyor.
