91
3.6.3 Hippodamos sonrası ızgara plan uygulamaları
Helen uygarlığının, M.Ö. 300’lerden itibaren İskender ile birlikte izlediği yayılmacı kültür politikası sonucunda, İtalya, Helen ve Batı Ege’de uygulanan ızgara plan şeması, Afrika’dan Asya’ya geniş bir uygulama alanı bulmuştur.
İskender’in, kurmayı hedeflediği dünya devletinin yeni kentlerindeki plan ve mekân anlayışında, kesin bir düzen amacını gütmesi, Aristo’dan aldığı eğitime bağlanmaktadır [Bayhan, 1962].
Bu yayılmacı politikanın sonucunda, günümüzde Afganistan’ın ve Pakistan’ın topraklarında bulunan Ay hanım ve Şayhan gibi kentlerde de düzenli bir plan şemasına rastlanmaktadır [Akarca, 1987].
Alexandreia (İskenderun) kenti
İskender’in emri ile M.Ö.330’ larda, bugünkü İskenderun kenti Alexandreia adıyla kurulmuştur. Kent, düzenli ve dik açılı bir planlamaya sahiptir. Blok boyutları çeşitlilik gösteren yerleşmede, büyük ve küçük liman yer almaktadır [Bayhan, 1962] (Şekil 3.39).
Şekil 3.39. İskenderun kentinin şeması [Bayhan, 1962]